- บทความ
- Disinfectant Wipes
คู่มือจากเภสัชกรและวิศวกรเคมี
Disinfectant Wipes คืออะไร ใช้ผ้าเช็ดฆ่าเชื้ออย่างไรให้ได้ผล
Disinfectant Wipes หรือผ้าเช็ดฆ่าเชื้อ คือผ้าที่ชุบน้ำยาฆ่าเชื้อมาให้พร้อมใช้ ดึงออกมาเช็ดพื้นผิวและอุปกรณ์ได้ทันที แต่ไม่ใช้เช็ดผิวหนัง ส่วนจะฆ่าเชื้อได้จริงหรือไม่นั้นอยู่ที่วิธีเช็ด คือต้องเช็ดคราบสกปรกออกก่อน เช็ดให้พื้นผิวเปียกทั่ว แล้วปล่อยให้เปียกจนครบเวลาสัมผัส (Contact Time) ที่ฉลากกำหนด
เขียนโดย ทีมเภสัชกรและวิศวกรเคมี กรีนแฟมิลี่ ·
ผ้าเช็ด 3 แบบ
Disinfectant Wipes ต่างจากทิชชู่เปียกและ Antiseptic Wipes อย่างไร
ผ้าเปียกที่วางขายกันอยู่ดูเผิน ๆ ก็คล้ายกันหมด แต่ที่จริงแบ่งได้เป็น 3 แบบ แต่ละแบบทำมาสำหรับงานคนละอย่าง จึงหยิบมาใช้แทนกันไม่ได้ หากไม่แน่ใจว่าผ้าที่ถืออยู่เป็นแบบไหน ให้อ่านฉลากว่าผลิตภัณฑ์นั้นทำมาสำหรับใช้กับอะไร [1]

| ประเภท | หน้าที่ | ใช้กับ | ข้อควรรู้ | ตัวอย่าง |
|---|---|---|---|---|
| ผ้าเช็ดทำความสะอาด (Cleaning Wipes) | เช็ดคราบ ฝุ่น และสิ่งสกปรกออกจากพื้นผิว | พื้นผิวทั่วไป | เชื้อลดลงได้บ้างเพราะหลุดไปกับคราบ แต่ไม่ได้ถูกฆ่า | ทิชชู่เปียกทั่วไป |
| Antiseptic Wipes | ลดเชื้อบนผิวหนัง | ผิวหนังและมือ | ทำมาสำหรับผิวหนังโดยเฉพาะ จึงไม่ใช้ฆ่าเชื้อบนพื้นผิว | แผ่นแอลกอฮอล์เช็ดผิวก่อนฉีดยา |
| Disinfectant Wipes | ฆ่าเชื้อบนสิ่งของ | พื้นผิวและอุปกรณ์ ไม่ใช้กับผิวหนัง | ได้ผลเมื่อพื้นผิวเปียกอยู่จนครบเวลาที่ฉลากกำหนด | Virusolve Wipes |
ทำไมเช็ดแล้วเชื้อยังอยู่
ผ้าเช็ดฆ่าเชื้อจะได้ผล ต้องครบ 4 เรื่อง
น้ำยาในผ้าจะฆ่าเชื้อได้ก็ต่อเมื่อได้สัมผัสเชื้อโดยตรง มีปริมาณมากพอ และอยู่บนพื้นผิวนานพอ ถ้าเช็ดผ่านเร็ว ๆ แล้วพื้นผิวแห้งแทบจะทันที ผลที่ได้มักไม่ถึงที่ฉลากระบุไว้ การเช็ดแต่ละครั้งจะได้ผลหรือไม่ จึงขึ้นอยู่กับ 4 เรื่องต่อไปนี้
- 1
คราบสกปรกต้องออกก่อน
ทำความสะอาดก่อนฆ่าเชื้อคราบบังเชื้อไว้
คราบเลือด สารคัดหลั่ง หรือแม้แต่ฝุ่น จะคลุมเชื้อไว้ข้างใต้ น้ำยาจึงเข้าไม่ถึง น้ำยาบางชนิดยังออกฤทธิ์ได้น้อยลงเมื่อเจอคราบเหล่านี้ด้วย ถ้าเห็นคราบอยู่บนพื้นผิว ให้ใช้ผ้าแผ่นแรกเช็ดคราบออกแล้วทิ้งไป จากนั้นจึงหยิบแผ่นใหม่มาเช็ดเพื่อฆ่าเชื้อ [1]

- 2
พื้นผิวต้องเปียกทั่ว
น้ำยาต้องพอผ้าเริ่มแห้ง ให้เปลี่ยนแผ่น
ผ้าหนึ่งแผ่นอุ้มน้ำยาไว้ได้จำกัด ยิ่งเช็ดพื้นที่กว้าง น้ำยาที่เหลืออยู่บนพื้นผิวก็ยิ่งน้อย วิธีดูง่าย ๆ คือมองรอยที่เพิ่งเช็ดผ่าน ถ้ายังเปียกเป็นฟิล์มเห็นได้ชัดก็ใช้ต่อได้ แต่ถ้าผ้าเริ่มแห้งหรือเริ่มสกปรก ควรเปลี่ยนแผ่นใหม่ [2]

ช่วงแรกเปียกเป็นฟิล์มทั่ว ช่วงท้ายเริ่มเห็นรอยแห้งเป็นทาง ถึงเวลาเปลี่ยนแผ่นใหม่ - 3
เปียกให้ครบเวลาสัมผัส (Contact Time)
ดูที่ฉลากแห้งก่อนเวลา ให้เช็ดซ้ำ
เวลาสัมผัสคือระยะเวลาที่พื้นผิวต้องเปียกน้ำยาอย่างต่อเนื่อง เชื้อจึงจะถูกฆ่าได้ตามที่ผู้ผลิตทดสอบไว้ ตัวเลขนี้ไม่เท่ากันในแต่ละผลิตภัณฑ์ อย่าง Virusolve Wipes กำหนดให้พื้นผิวเปียกอย่างน้อย 1 นาที ส่วนเครื่องมือต้องเปียกอย่างน้อย 5 นาที หากพื้นผิวแห้งไปก่อนครบเวลา ให้เช็ดซ้ำด้วยแผ่นใหม่ [2]
- 4
ปิดฝากระปุกให้สนิททุกครั้ง
กันน้ำยาระเหยดึงใช้ทีละแผ่น
น้ำยาในผ้าระเหยได้ ถ้าเปิดฝากระปุกค้างไว้ ผ้าแผ่นบน ๆ จะแห้งและเหลือน้ำยาไม่พอสำหรับฆ่าเชื้อ จึงควรดึงใช้ทีละแผ่นแล้วปิดฝาให้สนิททันที ส่วนผ้าที่แห้งไปแล้วไม่ควรเติมน้ำเพื่อนำกลับมาใช้ เพราะน้ำจะทำให้น้ำยาที่เหลืออยู่เจือจางลงจนไม่ถึงความเข้มข้นที่กำหนด

วิธีใช้
วิธีใช้ Disinfectant Wipes ทีละขั้น
ขั้นตอนด้านล่างใช้ได้กับผ้าเช็ดฆ่าเชื้อทุกยี่ห้อ แต่เวลาสัมผัสและข้อควรระวังของแต่ละผลิตภัณฑ์ไม่เหมือนกัน ส่วนนี้ให้ยึดตามฉลากของผลิตภัณฑ์ที่ใช้อยู่
อ่านฉลาก และสวมถุงมือ
ฉลากจะบอกว่าผลิตภัณฑ์ใช้กับพื้นผิวชนิดใดได้ ต้องปล่อยให้เปียกนานเท่าไร และต้องเช็ดน้ำตามหรือไม่ อ่านแล้วสวมถุงมือก่อนเริ่มเช็ดทุกครั้ง เพราะน้ำยาฆ่าเชื้อไม่ได้ทำมาสำหรับผิวหนัง
เช็ดคราบที่มองเห็นออกก่อน
ใช้ผ้าแผ่นแรกเช็ดคราบออกให้หมดก่อน เสร็จแล้วทิ้งผ้าแผ่นนั้นเลย ไม่นำไปเช็ดจุดอื่นต่อ
ใช้แผ่นใหม่ เช็ดไปทางเดียว
เริ่มจากจุดที่สะอาดกว่าไปหาจุดที่สกปรกกว่า และจากบนลงล่าง เช็ดเป็นแนวต่อเนื่องกันไปจนทั่ว โดยไม่วนกลับไปทับส่วนที่เช็ดแล้ว เชื้อจากจุดที่สกปรกจะได้ไม่กลับไปติดจุดที่สะอาด [2]

เช็ดเป็นแนวไปทางเดียว และเช็ดจากบนลงล่าง ปล่อยให้เปียกจนครบเวลา
เช็ดเสร็จแล้วไม่ต้องเช็ดให้แห้งและไม่ต้องเป่า ปล่อยไว้จนครบเวลาสัมผัสที่ฉลากกำหนด หากมีจุดใดแห้งก่อนเวลา ให้เช็ดจุดนั้นซ้ำ
ทำตามฉลากหลังครบเวลา
ผลิตภัณฑ์บางชนิดปล่อยให้แห้งเองได้เลย บางชนิดต้องเช็ดคราบน้ำยาออก เช่น Virusolve Wipes เมื่อใช้กับพื้นผิว ให้เช็ดตามด้วยผ้าชุบน้ำ

พื้นผิวที่ฉลากให้เช็ดน้ำตาม ใช้ผ้าชุบน้ำสะอาดเช็ดอีกครั้ง ทิ้งผ้า ปิดฝา แล้วล้างมือ
ผ้าที่ใช้แล้วทิ้งลงถังขยะ ไม่นำกลับมาใช้อีก จากนั้นปิดฝากระปุกให้สนิท ถอดถุงมือ แล้วล้างมือ

ผ้าหนึ่งแผ่น ใช้กับหนึ่งพื้นที่ ทุกครั้งที่ย้ายไปเตียงถัดไป ห้องถัดไป หรืออุปกรณ์ชิ้นใหม่ ให้เปลี่ยนเป็นผ้าแผ่นใหม่

ขอบเขตการใช้
Disinfectant Wipes ใช้กับอะไรได้ และอะไรที่ต้องใช้วิธีอื่น
ในสถานพยาบาล จะฆ่าเชื้อสิ่งของชิ้นหนึ่งด้วยวิธีใด ขึ้นอยู่กับว่าสิ่งของนั้นสัมผัสส่วนใดของร่างกายผู้ป่วย ผ้าเช็ดฆ่าเชื้อเหมาะกับสิ่งของที่สัมผัสเพียงผิวหนังปกติ รวมถึงพื้นผิวรอบตัวผู้ป่วย [1]

เหมาะกับผ้าเช็ดฆ่าเชื้อNoncritical items and surfaces
อุปกรณ์ที่สัมผัสแค่ผิวหนังปกติ เช่น หูฟังแพทย์และผ้าพันแขนวัดความดัน พื้นผิวที่มือจับบ่อย เช่น ราวเตียง โต๊ะข้างเตียง และรถเข็น รวมทั้งโต๊ะทำงานในห้องปฏิบัติการ
ต้องใช้วิธีอื่นSemicritical and critical items
เครื่องมือที่สัมผัสเยื่อบุ เช่น กล้องส่องตรวจ ต้องล้างก่อนแล้วจึงแช่ในน้ำยาฆ่าเชื้อระดับสูง ส่วนเครื่องมือที่เข้าสู่เนื้อเยื่อหรือกระแสเลือดต้องทำให้ปราศจากเชื้อ ทั้งสองกลุ่มนี้ใช้การเช็ดด้วยผ้าแทนไม่ได้ อ่านต่อได้ที่ น้ำยาฆ่าเชื้อระดับสูง คืออะไร
วัสดุบางชนิดไม่ทนน้ำยาฆ่าเชื้อ ก่อนใช้ผ้าเช็ดกับอุปกรณ์ชิ้นใด ควรเปิดคู่มือของผู้ผลิตอุปกรณ์นั้นดูประกอบด้วย
เลือกจากฉลาก
อ่านฉลาก Disinfectant Wipes ดูอะไรบ้าง
ผ้าเช็ดฆ่าเชื้อแต่ละยี่ห้อใช้สารฆ่าเชื้อคนละกลุ่ม ความสามารถในการฆ่าเชื้อจึงไม่เท่ากัน ก่อนตัดสินใจเลือก ควรอ่านฉลากและเอกสารของผลิตภัณฑ์ให้ครบ 5 เรื่องนี้

การขึ้นทะเบียน
เรื่องแรกคือผลิตภัณฑ์ขึ้นทะเบียนกับสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) หรือไม่ และฉลากระบุให้ใช้กับอะไร ตัวอย่างเช่น Virusolve Wipes ขึ้นทะเบียน อย. เป็นเครื่องมือแพทย์
สารฆ่าเชื้อที่ใช้ (Active Ingredient)
สารแต่ละกลุ่มมีทั้งจุดเด่นและข้อจำกัด แอลกอฮอล์ระเหยเร็ว พื้นผิวจึงเปียกอยู่ได้ไม่นาน สารกลุ่มคลอรีนกัดกร่อนโลหะเมื่อเข้มข้น และออกฤทธิ์ได้น้อยลงเมื่อมีคราบอินทรีย์ ส่วนสารกลุ่มควอเทอร์นารีแอมโมเนียม (Quaternary Ammonium Compounds: Quat) นิยมใช้กับพื้นผิวและอุปกรณ์ที่สัมผัสผิวหนัง และยังช่วยทำความสะอาดไปพร้อมกันด้วย [1]
เวลาสัมผัส (Contact Time)
ฉลากจะบอกว่าพื้นผิวต้องเปียกนานเท่าไร เวลายิ่งสั้น ยิ่งทำตามได้จริงในงานประจำวัน และควรเลือกผลิตภัณฑ์ที่ผ้ายังเปียกอยู่ได้จนครบเวลานั้น
เชื้อที่ทดสอบ และมาตรฐานที่ใช้ทดสอบ
ดูว่าผลิตภัณฑ์ผ่านการทดสอบกับเชื้อใดบ้าง และทดสอบตามมาตรฐานใด เช่น มาตรฐานยุโรป (EN) แล้วนำไปเทียบกับเชื้อที่หน่วยงานต้องควบคุม หากต้องการผลทดสอบหรือเอกสารข้อมูลความปลอดภัย (Safety Data Sheet: SDS) สามารถขอจากผู้จำหน่ายได้
วัสดุที่ใช้ได้
น้ำยาบางชนิดเมื่อใช้เป็นประจำอาจทำให้โลหะหมองหรือผิวเคลือบเสียหาย ฉลากจึงควรบอกว่าใช้กับวัสดุใดได้บ้าง รวมทั้งบอกว่ามีกลิ่นฉุนหรือไอระเหยที่ระคายเคืองหรือไม่
โรงพยาบาล · คลินิก · ห้องปฏิบัติการ
ผ้าเช็ดฆ่าเชื้อ 2 แบบ พร้อมใช้ หรือเติมน้ำยาเอง
หน่วยงานที่ต้องการความสะดวก หยิบใช้ได้ทันที เหมาะกับผ้าเช็ดแบบพร้อมใช้ ส่วนหน่วยงานที่มีน้ำยาฆ่าเชื้อใช้ประจำอยู่แล้ว เลือกระบบผ้าเช็ดแบบเติมน้ำยาเองได้
หากเตรียมผ้าเช็ดเอง ควรใช้ผ้าที่ทำมาสำหรับน้ำยาฆ่าเชื้อโดยเฉพาะ เพราะผ้าฝ้ายและผ้าก๊อซจะดูดซับสารกลุ่ม Quat ไว้ในเส้นใย น้ำยาที่ไปถึงพื้นผิวจึงเจือจางลง [1] ควรเก็บผ้าไว้ในภาชนะที่ปิดสนิท และไม่จุ่มผ้าที่ใช้แล้วกลับลงไปในน้ำยา [2]
- 19×21 ซม.ขนาดแผ่นของ Virusolve Wipes กระปุกละ 225 แผ่น
- 1 นาทีเวลาที่พื้นผิวต้องเปียกเป็นอย่างน้อย เมื่อใช้ Virusolve Wipes
- 1.9 ลิตรปริมาณน้ำยาที่แนะนำสำหรับถังของ Kimtech WetTask
- 6 ม้วนKimtech WetTask หนึ่งกล่อง ม้วนละ 60 แผ่น
ขอเอกสารผลิตภัณฑ์ เอกสาร SDS ใบเสนอราคา และใบกำกับภาษีได้

Virusolve Wipes
ผ้าชุบน้ำยาฆ่าเชื้อพร้อมใช้ สารสำคัญกลุ่ม Quat ไม่มีคลอรีนและอัลดีไฮด์ (Aldehyde) แผ่นขนาด 19×21 ซม. กระปุกละ 225 แผ่น นำเข้าจากประเทศอังกฤษ
ดูสินค้า
Kimtech WetTask
ระบบผ้าเช็ดแบบเติมน้ำยาเอง ใส่ม้วนผ้าในถังที่ปิดสนิท เติมน้ำยาฆ่าเชื้อหรือสารเคมีที่หน่วยงานใช้ แล้วดึงผ้าเปียกใช้ทีละแผ่น กล่องละ 6 ม้วน ม้วนละ 60 แผ่น
ดูสินค้า
ถามบ่อย
คำถามที่พบบ่อย เรื่อง Disinfectant Wipes
Disinfectant Wipes ใช้เช็ดมือหรือผิวหนังได้ไหม?
ไม่ควร เพราะ Disinfectant ทำมาสำหรับฆ่าเชื้อบนสิ่งของ น้ำยาจึงอาจทำให้ผิวหนังระคายเคืองได้ ถ้าต้องการลดเชื้อบนมือ ควรใช้ผลิตภัณฑ์กลุ่ม Antiseptic ซึ่งทำมาสำหรับผิวหนัง เช่น แอลกอฮอล์ล้างมือ
ทิชชู่เปียกทั่วไป ใช้ฆ่าเชื้อบนพื้นผิวได้ไหม?
ไม่ได้ ทิชชู่เปียกทั่วไปทำมาเพื่อเช็ดทำความสะอาด หลังเช็ดจำนวนเชื้อจะลดลงก็จริง แต่เป็นเพราะเชื้อหลุดออกไปกับคราบ ไม่ได้ถูกฆ่า ทิชชู่เปียกผสมแอลกอฮอล์สำหรับเช็ดมือก็เช่นกัน เพราะไม่ได้ทดสอบมาสำหรับพื้นผิว หากต้องการฆ่าเชื้อบนพื้นผิว ควรเลือกผลิตภัณฑ์ที่ฉลากระบุว่าเป็น Disinfectant
ต้องปล่อยให้เปียกนานแค่ไหน?
นานเท่ากับเวลาสัมผัสที่ระบุบนฉลากของผลิตภัณฑ์ที่ใช้ เช่น Virusolve Wipes กำหนดให้พื้นผิวเปียกอย่างน้อย 1 นาที และเครื่องมืออย่างน้อย 5 นาที ถ้าแห้งก่อนครบเวลา ให้เช็ดซ้ำด้วยแผ่นใหม่
ผ้า 1 แผ่น เช็ดได้พื้นที่เท่าไร?
ไม่มีตัวเลขตายตัว เพราะขึ้นอยู่กับขนาดแผ่น ปริมาณน้ำยาในผ้า และชนิดของพื้นผิว ให้สังเกตจากรอยที่เช็ดผ่าน ตราบใดที่ยังเปียกเป็นฟิล์มต่อเนื่องก็ใช้ต่อได้ เมื่อเริ่มเห็นรอยแห้งเป็นทาง แปลว่าน้ำยาในผ้าเหลือไม่พอแล้ว ควรเปลี่ยนแผ่นใหม่
ผ้าในกระปุกแห้งแล้ว เติมน้ำใช้ต่อได้ไหม?
ไม่ควร น้ำที่เติมลงไปจะทำให้น้ำยาที่เหลืออยู่เจือจางลงจนไม่ถึงความเข้มข้นที่ทดสอบไว้ ผ้าที่แห้งแล้วจึงใช้ฆ่าเชื้อไม่ได้อีก ทางป้องกันคือปิดฝาให้สนิททุกครั้งหลังดึงผ้า สำหรับหน่วยงานที่ต้องการเติมน้ำยาเอง ควรใช้ระบบที่ทำมาสำหรับการเติมโดยเฉพาะ เช่น Kimtech WetTask แล้วผสมน้ำยาตามอัตราส่วนของผู้ผลิตน้ำยา
เช็ดแล้วต้องเช็ดน้ำตามไหม?
ขึ้นอยู่กับผลิตภัณฑ์และพื้นผิว จึงควรดูที่ฉลากก่อน เช่น Virusolve Wipes เมื่อใช้กับพื้นผิว ให้เช็ดตามด้วยผ้าชุบน้ำหลังครบเวลาสัมผัส
ปรึกษาฟรี
ปรึกษาเรื่องผ้าเช็ดฆ่าเชื้อและน้ำยาฆ่าเชื้อพื้นผิว
หากไม่แน่ใจว่าผ้าเช็ดหรือน้ำยาแบบใดเหมาะกับพื้นผิว อุปกรณ์ และวิธีทำงานของหน่วยงาน ทีมเภสัชกรและวิศวกรเคมีช่วยเลือกให้ได้ ทักมาทาง LINE ได้เลย
- ใบเสนอราคาและใบกำกับภาษี
- จัดส่งด้วย KEX
@greenfamily
