ผงฆ่าเชื้อเครื่องมือแพทย์ คืออะไร ผสมและใช้อย่างไรให้ได้ผล

1. 1

   ตวงผงให้ถูกสัดส่วน

   ถ้วยตวง หรือชั่งเป็นกรัมไม่กะด้วยสายตา

   ผงแต่ละชนิดมีสัดส่วนที่ผู้ผลิตกำหนดไว้ จึงควรตวงด้วยถ้วยตวงที่มากับผลิตภัณฑ์ หรือชั่งเป็นกรัม ไม่ควรกะด้วยสายตา ใส่ผงน้อยไป น้ำยาจะเจือจางกว่าที่ควร ใส่มากไปก็ไม่ได้ฆ่าเชื้อเร็วขึ้น มีแต่จะเปลืองผงโดยไม่จำเป็น

   

2. 2

   รอให้ผงละลายหมดก่อนแช่

   ประมาณ 15 นาทีคนเป็นระยะ

   เทผงลงน้ำแล้วยังใช้ไม่ได้ทันที ผงต้องใช้เวลาประมาณ 15 นาทีในการละลายและทำปฏิกิริยากับน้ำ จึงจะได้น้ำยาที่พร้อมใช้ ระหว่างรอควรคนเป็นระยะ หากรีบใส่เครื่องมือลงไปก่อน เครื่องมือจะแช่อยู่ในน้ำยาที่ความเข้มข้นยังไม่ถึง

   

3. 3

   แช่ให้จม และแช่ให้ครบเวลา

   ท่วมทั้งชิ้นไม่ยกขึ้นก่อนเวลา

   น้ำยาฆ่าเชื้อได้เฉพาะผิวที่สัมผัสกับน้ำยาเท่านั้น ก่อนแช่จึงต้องเปิดข้อต่อ ถอดชิ้นส่วนที่ถอดได้ และไล่ฟองอากาศออกจากท่อ แล้วแช่ให้น้ำยาท่วมทั้งชิ้น เวลาแช่ให้เริ่มนับเมื่อเครื่องมือจมหมดแล้ว และไม่ควรยกขึ้นก่อนครบเวลา

   

4. 4

   ไม่ใช้น้ำยาที่ผสมไว้นานเกินกำหนด

   จดเวลาที่ผสมตรวจด้วยแผ่นทดสอบ

   ผงที่ยังไม่ผสมเก็บได้นาน เช่น Neodisher Septo Active เก็บได้ 2 ปีที่อุณหภูมิ 0–25 °C แต่เมื่อผสมน้ำแล้วอายุจะสั้นลงมาก ผงทั้งสองชนิดในบทความนี้ใช้ได้ไม่เกินหนึ่งวันหลังผสม จึงควรจดเวลาที่ผสมไว้ทุกครั้ง และตรวจความเข้มข้นด้วยแผ่นทดสอบของผลิตภัณฑ์นั้น

   

ผู้ผลิตจึงแก้ด้วยการทำเป็นผง ซึ่งตัวผงเองยังไม่มีสารออกฤทธิ์ สารออกฤทธิ์จะเกิดขึ้นในอ่างเมื่อผงละลายน้ำและส่วนผสมทำปฏิกิริยากัน Neodisher Septo Active เป็นตัวอย่างหนึ่ง เมื่อละลายน้ำจะสร้างกรดเปอร์อะซิติกขึ้น โดยสารละลาย 1% มีกรดเปอร์อะซิติก 0.15% ผลิตภัณฑ์จึงเก็บได้นาน และผู้ใช้ได้น้ำยาที่ผสมใหม่ทุกครั้ง

1. 1

   ล้างคราบออกให้หมดก่อน

   น้ำยาฆ่าเชื้อเข้าไม่ถึงเชื้อที่อยู่ใต้คราบเลือดและสิ่งสกปรก จึงต้องล้างเครื่องมือด้วยน้ำยาล้างเครื่องมือแพทย์ให้สะอาดก่อนแช่ทุกครั้ง สำหรับ Rely+On PeraSafe แนะนำให้ล้างด้วยน้ำยาที่มีค่า pH เป็นกลาง และทำให้เครื่องมือแห้งก่อนนำมาแช่

   →น้ำยาเอนไซม์ คืออะไร เลือกอย่างไร

   

2. 2

   สวมอุปกรณ์ป้องกัน

   ทุกครั้งที่ตวงผงและเทน้ำยา ควรสวมถุงมือและแว่นตา ผง Rely+On PeraSafe มีความเป็นพิษต่ำก็จริง แต่ระคายเคืองดวงตาได้ และแนะนำให้สวมหน้ากากด้วย เพื่อไม่ให้สูดดมผงและไอระเหยโดยตรง

   

3. 3

   ตวงผงลงในน้ำตามสัดส่วน

   Rely+On PeraSafe ใช้ผง 16.2 กรัม ต่อน้ำอุ่น 1 ลิตร ที่อุณหภูมิ 30–35 °C ปริมาณนี้เท่ากับขีดแรกของถ้วยตวง สำหรับ Neodisher Septo Active ใช้ผง 10 กรัม (1%) หรือ 20 กรัม (2%) ต่อน้ำ 1 ลิตร ขึ้นอยู่กับระดับการฆ่าเชื้อที่ต้องการ น้ำที่ใช้ผสมอุ่นได้ไม่เกินอุ่นเล็กน้อย ตวงเสร็จแล้วควรปิดฝาภาชนะบรรจุผงให้สนิททันที

4. 4

   คนเป็นระยะ ประมาณ 15 นาที

   คนไปจนผงละลายหมดและได้สารละลายใส สำหรับ Rely+On PeraSafe สังเกตได้ง่าย เพราะน้ำยาที่พร้อมใช้จะเป็นสารละลายใสสีฟ้า

5. 5

   แช่เครื่องมือให้จมทั้งชิ้น

   เวลาแช่ของแต่ละชนิดไม่เท่ากัน Rely+On PeraSafe แช่ 10 นาทีสำหรับการฆ่าเชื้อทั่วไป แต่หากต้องการฆ่าเชื้อรา ต้องแช่อย่างน้อย 60 นาที ส่วน Neodisher Septo Active แช่ 15 นาทีที่ความเข้มข้น 2% สำหรับการฆ่าเชื้อระดับสูง

6. 6

   ล้างน้ำยาออกให้หมด แล้วทำให้แห้ง

   เมื่อครบเวลาแล้ว ให้ล้างน้ำยาออกด้วยน้ำตามที่ผลิตภัณฑ์กำหนด Rely+On PeraSafe ใช้น้ำปราศจากเชื้อ (Sterile water) ส่วน Neodisher Septo Active แนะนำให้ใช้น้ำ DI หรือ RO จากนั้นทำให้แห้ง แล้วจึงนำไปใช้งานหรือเก็บ

   

7. 7

   ตรวจด้วยแผ่นทดสอบ และเปลี่ยนน้ำยาตามกำหนด

   น้ำยาที่ผสมแล้วไม่ต้องเททิ้งหลังแช่รอบเดียว ใช้แช่ได้หลายรอบตราบที่ยังไม่เกินอายุของน้ำยา Rely+On PeraSafe ใช้ได้ไม่เกิน 24 ชั่วโมง และไม่เกิน 8 ชั่วโมงเมื่อใช้ฆ่าเชื้อรา ส่วน Neodisher Septo Active ให้เปลี่ยนอย่างน้อยวันละครั้ง แต่หากน้ำยาสกปรก หรือแผ่นทดสอบแสดงค่าต่ำกว่ากำหนด ต้องเปลี่ยนทันทีทั้งสองชนิด โดยไม่ต้องรอให้ครบเวลา

   

• 15 นาทีเวลาที่ผงใช้ละลายจนพร้อมใช้ โดยประมาณ
• 16.2 กรัมRely+On PeraSafe ต่อน้ำอุ่น 1 ลิตร
• 10–20 กรัมNeodisher Septo Active ต่อน้ำ 1 ลิตร
• 24 ชั่วโมงRely+On PeraSafe ที่ผสมแล้ว ใช้ได้ไม่เกิน

การเลือกขนาดควรดูจากปริมาณงาน หน่วยงานที่แช่เครื่องมือวันละไม่กี่ชิ้น ขวดเล็กที่ผสมได้ครั้งละ 5–10 ลิตรมักสะดวกกว่า แต่หากใช้อ่างแช่ขนาดใหญ่หรือเปลี่ยนน้ำยาทุกวัน กระปุก 2 กิโลกรัมจะตวงได้ยืดหยุ่นกว่า

วัสดุของเครื่องมือก็ควรตรวจก่อนแช่ Neodisher Septo Active ใช้ได้กับสเตนเลส อะลูมิเนียมอะโนไดซ์ พลาสติก และซิลิโคน แต่ไม่เหมาะกับทองเหลือง ทองแดง และวัสดุชุบโครเมียมหรือนิกเกิลที่ผิวสึกแล้ว หากไม่แน่ใจว่าเครื่องมือทำจากวัสดุใด ควรดูคู่มือของผู้ผลิตเครื่องมือก่อน

ขอเอกสารข้อมูลผลิตภัณฑ์ เอกสาร SDS ใบเสนอราคา และใบกำกับภาษีได้

• 

  Rely+On PeraSafe

  ผงละลายน้ำสำหรับเครื่องมือที่เข้า Autoclave ไม่ได้ ผง 16.2 กรัม ต่อน้ำอุ่น 1 ลิตร แช่ 10 นาที มีขวด 81 และ 162 กรัม

  ดูสินค้า

• 

  Neodisher Septo Active

  ผงที่สร้างกรดเปอร์อะซิติกเมื่อละลายน้ำ pH เป็นกลางและไม่มีอัลดีไฮด์ ใช้แช่หรือใช้กับเครื่องอัลตราโซนิกได้ กระปุกละ 2 กิโลกรัม

  ดูสินค้า

• ผงฆ่าเชื้อ ผสมแล้วใช้ได้กี่วัน?

  ใช้ได้ไม่เกินหนึ่งวัน ไม่ได้อยู่ได้หลายวันเหมือนน้ำยาพร้อมใช้บางชนิด Rely+On PeraSafe ใช้ได้ไม่เกิน 24 ชั่วโมงหลังผสม ส่วน Neodisher Septo Active ให้เปลี่ยนอย่างน้อยวันละครั้ง และหากน้ำยาสกปรกก่อนครบเวลา หรือแผ่นทดสอบแสดงค่าต่ำ ให้เปลี่ยนทันที

• น้ำยา PeraSafe สีฟ้าจางลงแล้ว ยังใช้ได้ไหม?

  ยังใช้ได้ สีฟ้าใสเป็นเพียงตัวบอกว่าผงละลายหมดและน้ำยาพร้อมใช้แล้ว หลังจากนั้นประมาณ 30 นาที สีจะจางลงจนใส โดยไม่มีผลต่อประสิทธิภาพ น้ำยายังใช้ได้หรือไม่จึงไม่ได้ดูที่สี แต่ให้ดูจากเวลาที่ผสมและผลของแผ่นทดสอบ

  

• ใช้น้ำร้อนให้ผงละลายเร็วขึ้นได้ไหม?

  ไม่ควร น้ำที่ใช้ผสมควรมีอุณหภูมิตามที่ผู้ผลิตกำหนด คือน้ำอุ่น 30–35 °C สำหรับ Rely+On PeraSafe และน้ำที่อุ่นไม่เกินอุ่นเล็กน้อยสำหรับ Neodisher Septo Active

• แช่ผงฆ่าเชื้อแล้ว ต้องล้างน้ำอีกไหม?

  ต้องล้างทุกครั้ง มิฉะนั้นน้ำยาที่ตกค้างบนเครื่องมืออาจไปถึงผู้ป่วยได้ น้ำที่ใช้ล้างควรเป็นชนิดที่ผลิตภัณฑ์กำหนด Rely+On PeraSafe ใช้น้ำปราศจากเชื้อ ส่วน Neodisher Septo Active ใช้น้ำ DI หรือ RO

• น้ำยาที่ใช้แล้ว เททิ้งลงท่อได้ไหม?

  สำหรับ Rely+On PeraSafe น้ำยาที่ใช้แล้วเททิ้งลงท่อน้ำทิ้งทั่วไปได้โดยไม่ต้องบำบัดก่อน ทั้งนี้ต้องเป็นไปตามข้อกำหนดของกฎหมายท้องถิ่น ส่วนผลิตภัณฑ์ชนิดอื่น ให้ตรวจสอบจากเอกสารข้อมูลความปลอดภัย (Safety Data Sheet: SDS) ของผลิตภัณฑ์นั้น

• ผงฆ่าเชื้อเครื่องมือแพทย์ ใช้ฆ่าเชื้อพื้นหรือน้ำในสระได้ไหม?

  ไม่ควรนำไปใช้ ผงทั้งสองชนิดผลิตมาสำหรับแช่เครื่องมือแพทย์โดยเฉพาะ อัตราส่วนและเวลาแช่จึงผ่านการทดสอบกับงานนี้เท่านั้น หากต้องการฆ่าเชื้อพื้นผิว ควรเลือกผลิตภัณฑ์ที่ขึ้นทะเบียนสำหรับพื้นผิว